Proefnotitie: Hertog Jan Ongekend gaat mee op trend: gerijpt bier

6 december 2018

Hertog Jan - HJA 15/2 Ongekend

“Oorspronkelijk werd onderstaande blog door mij geschreven eind 2015 en nu opnieuw gepost vanwege de lancering van de nog eens 3 jaar gerijpte versie van de HJA 15/2.”

[najaar 2015] We beginnen deze blog wederom met een SPOILER ALERT: Onderstaand wordt informatie gedeeld over en smaken gedeeld van de Hertog Jan Ongekend – HJA15/2. Het bier nog niet geproefd? Bewaar dit stuk wellicht tot na het proeven, mits dit unieke bier nog niet uitverkocht is natuurlijk.

In september lanceerde Hertog Jan de eerste Hertog Jan Ongekend in een reeks van drie. Drie maal slechts 1 ketel. Drie maal gebotteld in de kenmerkende zwarte kruik, zonder etiket, enkel een labeltje over de kroonkurk met daarop de wettelijk verplichte informatie. Oh, en een kleine, mysterieuze zwarte enveloppe. Het eerste bier (lees de proefnotitie hier) was een aangename verrassing waarbij het befaamde prestigemout van Hertog Jan werd gebruikt om een prachtig complex, donker-amberkleurig bier neer te zetten.

Bestel een unieke HJA15/2-cadeaukist

 

INTRODUCTIE HJA15/2

Morgen wordt de HJA15/2 officieel gelanceerd. Het tweede bier in deze ongekende reeks. We werden door Fiona de Lange, betrokken bij de ontwikkeling van deze tweede editie, uitgenodigd om een dag voor de officiële lancering het bier te komen proeven. Ik was de gelukkige van Bierista die de reis naar Arcen maakte om deze unieke gelegenheid met beide handen aan te grijpen.

Na een introductie van Fiona de Lange over de rijping van bier zien we een video over de expertise van brouwerij Goose Island met betrekking tot rijping van bier. Hierna vertellen brouwers Gerard en Johan over het ontstaan van deze Hertog Jan Ongekend. Laatstgenoemde is de bedenker van deze tweede editie en tevens de gist expert binnen de brouwerij.

GRENZEN OPZOEKEN

Hertog Jan heeft al gecommuniceerd dat we met deze tweede editie een gerijpt bier mogen verwachten. Toch wordt ik enorm verrast als ze vertellen hoe deze techniek is toegepast. Johan wou graag heel puur blijven, enkel met de basis ingrediënten van bier. Als gist expert wilde hij wel eens het uiterste testen van het speciale Hertog Jan gist.

365 DAGEN IN DE JK14

HJA Ongekend 2Geen rijping op (gebruikte) vaten, noch op fles, wat bijvoorbeeld een portorisering van het bier tot resultaat zou kunnen hebben. Iets wat we al kennen van de gerijpte Grand Prestige bijvoorbeeld. Het bier is op 28 oktober 2014 gebrouwen en is maar liefst 365 dagen gelagerd. Direct van de vergistingskuip, ongefilterd en inclusief het gist op de horizontale tank, welke speciaal voor de gelegenheid de code JK14 heeft meegekregen. Het gist heeft dus zeer ruim de tijd gehad om daadwerkelijk alle vergistbare suikers, maar ook eiwitten en dergelijke om te zetten. Het resulteert in een bier van maar liefst 10,5% alcohol, de het maximale dat deze gistsoort aan kan, zo blijkt.

DE FLESSEN KOMEN OP TAFEL

HJA 15/2 - Ongekend

Het is eindelijk zover, de flessen komen op tafel en we mogen gaan ruiken, proeven en beleven. Wij weten al iets meer over het bier dan dat eigenlijk de bedoeling is. Wanneer je het bier besteld krijg je wederom enkel de verplichte informatie van het etiket: ingrediënten: gerst & tarwe, 10,5% alcohol en een ideale schenktemperatuur van 12°C. Er is dus al wel verklapt dat rijping deel heeft uitgemaakt van het brouwproces van dit bier. Dit keer vinden we geen enveloppe, maar een opgerolde notitie met een HJ-labeltje er omheen. “EERST PROEVEN, DAN ONTDEKKEN. LET OP: OPEN NA HET PROEVEN DE NOTITIE IN DE VERPAKKING” vermeld de doos om de fles.

Proef nu een 4 jaar gerijpte HJA15/2

MEER WIJN DAN BIER

Er wordt een diep donkerrood bier ingeschonken, dat kraakhelder is, ik schat tegen de 80 EBC. Later horen we dat het bier desondanks de helderheid ongefilterd is. De gist heeft daadwerkelijk alle vaste bestandsdelen opgegeten. Het karamelkleurige schuim is grof en trekt zeer snel weg. Het bier heeft qua uitstraling misschien wel meer weg van wijn dan van bier.

ZOETHEID IS SUBTIELER EN FRUITIGER

Als ik de neus aan het glas zet komt de alcohol als eerste naar boven, waarna een fruitige zoetheid naar boven komt. Daar waar een Grand Prestige volzoet ruikt, is deze zoetheid veel subtieler en fruitiger, waarbij voornamelijk donker fruit naar boven komt. Tevens merk ik een subtiele kruidigheid in het aroma.

DROP EN ZOETHOUT

De eerste slok. Heel puur. Een fijne lichte koolzuur verfrist de smaak van rozijnen en gerijpt donker fruit. Een fijne kruidigheid komt naar voren, welke afkomt van de Perle-hop die wordt gebruikt. De hopbitters zijn eigenlijk voorledig weg, dus het kruidige karakter van deze hop blijft over. In de afdronk blijft er een hele fijne warmte hangen van de alcohol, wat het echt een genietbier maakt. Tevens komen gebrande tonen van mout naar voren. Na enkele slokken vormt er voorzichtig een drop en zoethout smaak in je mond.

KENMERKENDE FRUITIGHEID

Ik open de bijgevoegde notitie en brouwers Johan en Gerard geven ons nog wat extra informatie. In de notitie staat informatie als 89 EBC en een bitterheid van 19,9 IBU. Verder lees ik dat het bier op 0°C heeft gelagerd, waardoor het rijpen dus puur op evolutie door het werk van de gist is gefocust, waardoor het bier zo puur van smaak is. De fruitigheid, waar alle Hertog Jan bieren om bekend staan, komt in dit bier extra naar voren en is puur te danken aan de speciale gistcultuur die ze gebruiken.

2018: NU VERKRIJGBAAR MET NOG EENS 3 JAAR RIJPING IN DE BOURGONDISCHE BIERKELDER

Hertog Jan Ongekend HJA 15/2Net toen het idee voor de Bourgondische Bierkelder werd uitgewerkt lanceerde Hertog Jan dit prachtige bier. Alle eigenschappen waren aanwezig om het bier nog langer te laten rijpen en een tweede smaakevolutie te laten doormaken. De afgelopen jaren trokken we bij de Bourgondische Bierkelder steeds een fles open, en nu zijn we tot de conclusie gekomen dat het bier de komende tijd zijn hoogtepunt gaat bereiken. We laten jou deze smaakontwikkeling graag zelf meemaken, en net als toen, verklappen we nog niet te veel over de precieze smaak 😉

Proost!

Deze blog is door mij geschreven in 2015, oorspronkelijk voor Bierista, een onafhankelijke website met de meest uiteenlopende informatie en achtergronden over speciaalbier. Meer proefnotities, blogs en allerhande bierige informatie vind je op www.bierista.nl.

Dit is een onafhankelijke blog; er is niet betaald voor deze publicatie.